Dom Harcerza
Dom Harcerza mieści się przy ulicy Zielonej 39 w Sanoku. To tu odbywa się większość zbiórek sanockich drużyn, tu spotykamy się w instruktorskim gronie, planujemy rozwój sanockiego harcerstwa.
Przez prawie 40 lat był świadkiem najważniejszych hufcowych wydarzeń, stał się naszym domem, bez którego trudno wyobrazić sobie codzienną pracę.
Budynek stanowił pierwotnie dom prywatny Wilhelma Topinka. W latach 30. dom pod numerem 23 ulicy Zielonej formalnie należał do jego żony, Walerii Topinek.
W okresie PRL budynek stanowił zaplecze pracowników przy budowie dzielnicy Błonie. Do lat 70. XX wieku właścicielką domu pozostawała Maria Przybyłek, po czym budynek został nabyty przez miasto Sanok. W 1986 władze miasta zdecydowały o przeznaczeniu budynku w użytkowanie harcerzom i młodzieży. Decyzją Naczelnika Miasta Sanoka z 1988, budynek (wpisany wówczas do rejestru Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków), został przekazany w posiadanie na rzecz Komendy Hufca ZHP w Sanoku. W 1988 rozpoczęto generalny remont budynku nakładem środków miejskich.
Wsparcia udzieliła sanocka Rada Przyjaciół Harcerstwa oraz sanockie przedsiębiorstwa i instytucje (m.in. Autosan, Stomil Sanok, Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku). Prace remontowe wykonywali głównie sami harcerze. 21 kwietnia 1989 odnowiony budynek został udostępniony do użytku sanockiemu hufcowi Związku Harcerstwa Polskiego (w tym czasie prócz harcerzy w klubie działał także klub „Awangarda XX wieku”).
Od 1991 o odkupienie budynku czyniła starania poprzednia właścicielka, Maria Przybyłek, następnie jej prawny spadkobierca. O odkupienie domu, wnioskował także sam hufiec, który przez lata poczynił nakłady finansowe celem odnowienia budynku, a także sfinalizował wpisanie obiektu do rejestru zabytków. Do początku XXI wieku hufiec ZHP kilkakrotnie zwracał się do władz miasta Sanoka o zbycie budynku za cenę symboliczną. Uchwałą Rady Miasta Sanoka z 11 września 2014 prawo własności do budynku zostało bezpłatnie przekazane w formie darowizny na działalność statutową Hufca Ziemi Sanockiej.
W budynku funkcjonuje Hufiec Ziemi Sanockiej im. ks. hm. Zdzisława Peszkowskiego. W 1989 w budynku ulokowano także centra tematyczne: edukacji ekologicznej (pwd. Wojciech Blecharczyk), dziennikarskie (pwd. Waldemar Bałda), „Świat” (hm Irena Słota). W latach 1994-1997 w budynku tymczasowo funkcjonował założony w 1990 Klub Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich w Sanoku. W Domu Harcerza podjęło także działalność zarejestrowane w 2001 Stowarzyszenie Wychowawców „Eleusis” w Sanoku, nawiązujące do tradycji ruchu abstynenckiego, którego prezesem zarządu została hm. Krystyna Chowaniec.
10 listopada 2008 na fasadzie przy wejściu została odsłonięta tablica pamiątkowa poświęcona patronowi hufca, ks. hm Zdzisławowi Peszkowskiemu, rodowitemu sanoczaninowi. Inskrypcja głosi: Na pamiątkę nadania Hufcowi ZHP Ziemi Sanockiej imienia Księdza hm. Zdzisława Peszkowskiego zuchy, harcerze, instruktorzy. Sanok 10.11.2008 r.
Budynek został wpisany do wojewódzkiego (1988) oraz do gminnego rejestru zabytków miasta Sanoka.
Wielki przywilej, jakim jest posiadanie tak wspaniałego budynku, wiąże się również z wielką odpowiedzialnością. Dom Harcerza, świadek niezwykłych przygód, zawieranych przyjaźni, ciągle gwarne serce sanockiego harcerstwa wymaga specjalistycznego remontu:osuszenia fundamentów, naprawy pękających tynków, termomodernizacji, wymiany ogrzewania, renowacji pięknych okien z zachowaniem ich zabytkowego charakteru, remontu piwnic i instalacji. Całość może kosztować nawet ok. 1,5 mln złotych. Sanoccy harcerze i instruktorzy, którzy od ponad 100 lat służą lokalnemu środowisku prowadząc akcje charytatywne, pomagając potrzebującym, pielęgnując tradycję, historię i wychowując młodych ludzi, tym razem sami proszą o pomoc. ZHP jest organizacją pożytku publicznego funkcjonującą w oparciu o pracę wolontariuszy oraz środki uzyskane z darowizn i dotacji, więc jej możliwości są ograniczone. Będziemy wdzięczni za każde wsparcie – zapraszamy do kontaktu.
